Etem ÇALIŞKAN! (Ressam-Grafiker-Kaligraf-Gazeteci)

      Yeni yazı ile hat yapan, ressam, grafiker ve gazeteci Etem Çalışkan 1928 yılında Tarsus’un Göçük köyünde doğdu. İlk ve orta öğrenimini Mersin’de tamamladı.

      Yüksek öğrenimini İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi afiş bölümünde yaptı. Sabri Berkel’den desen, Emin Barın’dan yazı, Namık Bayık’dan afiş ve grafik dersleri aldı.

      Akademideki öğrenciliği sırasında, Anıtkabir’deki yazıtların yazılmasında Emin Barın’a yardımcı oldu.

      1954 yılında öğrenciliği sürerken Yapı Kredi Bankası’nın 10. yıl afişi, şükran belgeleri, diplomaları, madalyalarını tasarladı. Aynı yıl Yeni Sabah gazetesinde ressam ve kaligraf olarak gazeteciliğe başladı. İlk işi, gazete için Jane Eyre filminin fotoğraflarının üstüne konuşmalar ve anlatım yazmak oldu. Bu çalışma, Türk basınındaki ilk fotoroman yayınıydı.

      Yeni Sabah’tan sonra Ankara’da Zafer ve Öncü gazetelerinde; İstanbul’da Hareket, Dünya, Akşam, Milliyet, Hürriyet gazetelerinde çalıştı. Manşetleri, olayların resimlerini çizdi. Sanatçı, her yılın 10 Kasım’ında gazetelerde yayımlanan Atatürk portrelerini çizmekteydi.

      1982’de Hürriyet gazetesinden emekli olduktan sonra Milliyet gazetesine Türk Büyükleri’ni, Güneş gazetesine Kuran’ın Türkçe anlamını, Sabah gazetesine Yunus Emre Divan’nı hazırladı. Çizgi röportajlar yaptı. Türk Büyükleri çalışması albüm kitap olarak yayınlandı.

      1980 yılında Atatürk’ün doğumunun 100. yılı için basılan gümüş ve altın hatıra paraları tasarladı; 1984 yılında PTT için 16 Türk Devleti Pul Serisi’ni hazırladı.

      Yeni yazı ile hat yapan Etem Çalışkan, Türkiye’de ders kitaplarında yer alan Gençliğe Hitabe ve İstiklal Marşı’nın yazımını yapan kişidir; fonda yer alan meşhur Atatürk portresinin de çizeridir. Anıtkabir’in inşası sırasında kitabelerin yazılmasında emeği geçen sanatçının en önemli çalışmaları arasında Kur’an’ın Türkçe mealini yeni yazı ile yazması; Nutuk’u kaligrafik olarak iki cilt halinde yazması yer alır.

      Kültür Bakanlığı’nın siparişi üzerine üç yıllık bir çalışma sonucunda Atatürk’ün iki ciltlik Nutuk adlı eserini el yazısıyla yazdı. 844 sayfadan oluşan iki ciltlik eser, 2002’de yayımlandı.

Ödülleri:

• 1994: 8. Altın Koza Film Festivali – Yaşam Boyu Onur Ödülü.
• 2005: Türkiye Gazeteciler Cemiyeti – Burhan Felek Ödülü.
• 2021: Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü.

      1 Şubat 2025 tarihinde 97 yaşında İstanbul’da aramızdan ayrıldı.

      Ailesinin ve sevenlerinin başı sağ olsun!

, www.ilgazetesi.com.tr, https://www.ilgazetesi.com.tr/2025-yilinda-kaybettiklerimiz-12-329777h.htm,